สดุดี 100 ปีชาตกาล ‘อังคาร กัลยาณพงศ์’ ผ่านเสียงดนตรีในคอนเสิร์ต ‘เสียงในราตรีแปรเปลี่ยน’

วิญญาณแห่งกวีและจิตรกรเอกผู้ยิ่งใหญ่แห่งยุครัตนโกสินทร์กำลังจะถูกปลุกให้โลดแล่นอีกครั้ง เนื่องในวาระครบรอบ 100 ปีชาตกาลของ อังคาร กัลยาณพงศ์ (พ.ศ. 2469–2555) บุรุษผู้มีความสามารถรอบด้านอย่างหาตัวจับยาก ทั้งในฐานะศิลปินผู้เชี่ยวชาญการตวัดลายชาร์โคลอันพลิ้วไหว และกวีผู้ทลายกรอบฉันทลักษณ์เดิมสู่กวีนิพนธ์ร่วมสมัยอันทรงพลัง ผู้ซึ่งเคยประกาศกร้าวผ่านตัวอักษรเพื่อปกป้องคุณค่าของศิลปะไว้อย่างดุเดือด ผู้ได้รับการยกย่องเป็นศิลปินแห่งชาติ สาขาวรรณศิลป์ และเป็นเจ้าของรางวัลซีไรต์

จากชีวิตในวัยเยาว์ที่นครศรีธรรมราช สู่ลูกศิษย์สายตรงของ ศาสตราจารย์ศิลป์ พีระศรี แห่งมหาวิทยาลัยศิลปากร และผู้ร่วมอุดมการณ์กับอาจารย์เฟื้อ หริพิทักษ์ ในการตระเวนอนุรักษ์จิตรกรรมฝาผนังทั่วประเทศ ชีวิตที่เคี่ยวกรำความยากลำบากจนตัดสินใจเปลี่ยนชื่อตนเองเป็น ‘อังคาร’ (ที่หมายถึงเถ้าถ่านแห่งความตาย) ได้หล่อหลอมให้เขาสร้างสรรค์ผลงานอันล้ำค่า อังคารเป็นจิตรกรที่ยืนหยัดในรากเหง้าศิลปะไทย และเป็นกวีผู้กล้าวิพากษ์สังคม ความอัจฉริยะของเขาไม่เพียงได้รับการผลักดันจากปัญญาชนไทยอย่าง ส. ศิวรักษ์ แต่ยังทำให้กวีระดับโลกชาวอเมริกันอย่าง อัลเลน กินส์เบิร์ก (Allen Ginsberg) ต้องทึ่งจนขอนำบทกวีของเขาเช่น วักทะเล และ เสียเจ้า ไปแปลเป็นภาษาอังกฤษ

คอนเสิร์ตครั้งนี้จัดโดยวง Thailand Philharmonic Orchestra ชวนผู้ชมสัมผัสบทสนทนาระหว่างวรรณศิลป์กับดุริยางคศิลป์ ผ่านบทเพลง 3 ชิ้นที่มีเอกลักษณ์แตกต่างกัน เริ่มจาก ‘วักทะเล’ ผลงานประพันธ์ของอติภพ ภัทรเดชไพศาล สำหรับเมซโซ-โซปราโนและวงออร์เคสตรา ซึ่งจะเปิดแสดงเป็นครั้งแรกในประเทศไทย ตามด้วย ‘Verklärte Nacht’ หรือ ‘ราตรีแปรเปลี่ยน’ ฉบับปี 1943 ของอาร์โนลด์ เชินแบร์ก ก่อนปิดท้ายด้วย ‘เงาจันทร์แห่งอังคาร’ (Moonshadow of Mars) ผลงานประพันธ์ใหม่ของปิยวัฒน์ หลุยลาภประเสริฐ ที่สร้างสรรค์ขึ้นสำหรับคอนเสิร์ตนี้โดยเฉพาะ และเตรียมเปิดแสดงเป็นครั้งแรกของโลก อำนวยเพลงโดยเจฟฟรีย์ เมเยอร์ พร้อมศิลปินขับร้องและผู้กำกับการแสดง

ไฮไลต์ของบทเพลง ‘เงาจันทร์แห่งอังคาร’ อยู่ที่การผสานเสียงร้อง วงดนตรีไทย และวงออร์เคสตราตะวันตกเข้าด้วยกัน เปิดพื้นที่ให้เสียงดนตรีต่างขนบมาบรรจบกันในผลงานร่วมสมัยที่สร้างขึ้นเพื่อวาระสำคัญนี้โดยเฉพาะ 

ตลอดเส้นทางการทำงาน อังคาร กัลยาณพงศ์ฝากผลงานที่มีเอกลักษณ์ทั้งในฐานะกวีและจิตรกร การนำผลงานที่เกี่ยวข้องกับโลกของบทกวีมาสู่เวทีดนตรีคลาสสิกในครั้งนี้ จึงเป็นอีกแนวทางหนึ่งในการรำลึกถึงมรดกทางความคิดและจินตนาการของกวีผู้มีอิทธิพลต่อวรรณกรรมไทย

ที่ หอประชุมมหิดลสิทธาคาร วันศุกร์ที่ 13 พฤศจิกายน 2569 เวลา 19.30 น. บัตรราคา 700 / 900 / 1,400 บาท จองบัตรได้ที่ Thaiticketmajor